HISTORIA CELESTYNOWA

Celestynów jest osadą najmłodszą w całej gminie.

Nazwa miejscowości pochodzi prawdopodobnie od imienia miejscowego karczmarza Celestyna, bądź też córki ówczesnego właściciela majątku Radzin – Celestyny Polakiewiczówny. Jednym z podstawowych czynników, które zdecydowały o intensywnym rozwoju Celestynowa, było zbudowanie Kolei Nadwiślańskiej łaczącej Kowel z granicą Prus Wschodnich, która biegła przez Chełm, Lublin, Dęblin, Warszawę i Mławę.

Był to najdłuższy szlak kolejowy Królestwa Polskiego. Dogodne połączenie oraz wspaniały mikroklimat, świeże i czyste powietrze sprawiły, że w latach trzydziestych ubiegłego stulecia Celestynów zaczął rozwijać się jako miejscowość letniskowa. Do dziś jego wspaniały mikroklimat zachęca do odwiedzenia.

W 1942 roku oddano do użytku nową szkołę, o którą lokalna społeczność starała się od dawna, a której budowę rozpoczęto jeszcze przed wybuchem Drugiej Wojny Światowej.

W Celestynowie organizowano tajne nauczanie na poziomie gimnazjum i liceum. Lasy wokół Celestynowa były w czasie Drugiej Wojny Światowej miejscem wielu działań zbrojnych ruchu oporu i lokalnej ludności. Organizowano na ich terenie akcje dywersyjne, wykolejano pociągi. Jedną z najbardziej znanych jest “Akcja pod Celestynowem”. Nazwa ta odnosi się do akcji zbrojnej, jaką przeprowadził, 20 maja 1943 roku, oddział dyspozycyjny Kedywu Komendy Głównej Armii Krajowej kryptonim ,,Motor 30” dowodzony przez kpt. Mieczysława Kurkowskiego ps. ,,Mietek”. Zastępcą dowódcy był pchor. Tadeusz Zawadzki ps. ,,Zośka”. W akcji wzięło udział 45 uczestników, z czego zdecydowaną większość stanowili harcerze z grup szturmowych. Odbito wtedy 49 polskich więźniów przewożonych z więzienia w Lublinie do obozu zagłady w Oświęcimiu.

Wydarzenie to uczczono tablicą pamiątkową obok budynku stacyjnego. Zostało również opisane w książce Aleksandra Kamińskiego „Kamienie na szaniec”.

W centrum Celestynowa, przy placu im. Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Celestynowie można zobaczyć pomnik w postaci krzyża z rozpiętą flagą narodową i orłem. Pomnik upamiętnia osoby, które zginęły w dwóch publicznych egzekucjach na terenie Celestynowa oraz podczas bombardowania okolic stacji PKP. W sąsiedztwie niestrzeżonego przejazdu kolejowego pod Celestynowem znajduje się ogromny głaz – pomnik upamiętniający akcję dywersyjną. Jedną z pierwszych akcji przeprowadzonych przez oddział Porucznika Józefa Czuma ps. „Skryty”. W miejscu tym, w nocy z 11 na 12 grudnia 1943 r., wysadzono i ostrzelano pociąg z niemieckim wojskiem, tzw. Urlaubzug.

źródło: http://www.celestynow.pl/161-Historia.htm